RREGULLORE NR. 2000/38

UNMIK/REG/2000/38

30 qershor 2000

 

 

MBI THEMELIMIN E INSTITUCIONIT TĖ OMBUDSPERSONIT NĖ KOSOVĖ

 

 

Pėrfaqėsuesi Special i Sekretarit tė Pėrgjithshėm,

 

Nė pajtim me autorizimin qė i ėshtė dhėnė me Rezolutėn 1244 (1999) tė Kėshillit tė Sigurimit tė Kombeve tė Bashkuara tė datės 10 qershor 1999,

 

Duke marrė parasysh Rregulloren nr. 1999/1, tė ndryshuar, tė datės 25 korrik 1999 tė Misionit tė Administratės sė Pėrkohshme tė Kombeve tė Bashkuara nė Kosovė (UNMIK) mbi autorizimet e Administratės sė Pėrkohshme nė Kosovė tė datės 25 korrik 1999,

 

Me qėllim tė pėrparimit tė mbrojtjes sė tė drejtave tė njeriut nė Kosovė,

 

Shpall si vijon:

 

 

 

Neni 1

Themelimi i Institucionit tė Ombudspersonit nė Kosovė

 

1.1            Ombudspersoni i pėrkrah dhe i mbron tė drejtat dhe liritė e individėve dhe personave fizikė dhe garanton se tė gjithė njerėzit nė Kosovė mund t’i gėzojnė tė drejtat e njeriut dhe liritė themelore, qė do tė mbrohen nė mėnyrė efektive me standardet ndėrkombėtare tė tė drejtave tė njeriut, sidomos me Konventėn Evropiane pėr tė Drejtat e Njeriut dhe Protokolat e saj dhe Konventėn Ndėrkombėtare mbi tė Drejtat Civile dhe Politike.

 

1.2            Ombudspersoni ofron mekanizma tė pėrdorshėm dhe tė pėrshtatshėm pėr shqyrtimin dhe pėrmirėsimin e gabimeve tė veprave qė paraqesin keqpėrdorim tė pushtetit nga ana e Administratės sė Pėrkohshme Civile apo keqpėrdorimeve qė mund tė paraqiten nga cilido institucion qendror a lokal.

 

 

Neni 2

Natyra e Ombudspersonit

 

2.1            Ombudspersoni vepron nė mėnyrė tė pavarur. Asnjė person apo subjekt nuk mund tė ndėrhyjė nė punėn e tij apo tė saj.

 

2.2            Shėrbimet e Ombudspersonit nuk paguhen.

 

 


Neni 3

Juridiksioni

 

3.1            Ombudspersoni ka tė drejtė ligjore pėr tė pranuar dhe hetuar ankesat e ēdo personi apo subjekti nė Kosovė qė kanė tė bėjnė me shkeljen e tė drejtave tė njeriut dhe veprat qė paraqesin keqpėrdorim tė pushtetit nga ana e Administratės sė Pėrkohshme Civile apo nga cilido institucion qendror a lokal qė mund tė paraqitet. Ombudspersoni u jap prioritet tė veēantė akuzave pėr shkelje tė rėnda apo sistematike dhe atyre shkeljeve tė bėra nė baza diskriminuese. Nė kėtė nen me “veprat” nėnkuptohen veprat, lėshimet dhe vendimet.

 

3.2            Juridiksioni i Ombudspersonit shtrihet nė territorin e Kosovės. Ombudspersoni mund t’i ofrojė gjithashtu shėrbimet e veta pėr rastet qė kanė tė bėjnė me kosovarėt jashtė territorit tė Kosovės.

 

3.3            Ombudspersoni ka juridiksion pėr rastet qė ndodhin pas hyrjes nė fuqi tė kėsaj Rregulloreje dhe rastet tė cilat rezultojnė nga veprat qė kanė ndodhur para kėsaj date, atėherė kur kėto vepra janė shkaktar i shkeljeve tė vazhdueshme tė njė apo mė shumė tė drejtave tė njeriut.

 

3.4       Pėr t’u marrė me rastet qė kanė tė bėjnė me praninė e forcave ndėrkombėtare tė sigurisė, Ombudspersoni mund tė bėjė marrėveshje me Komandantin e Forcave tė Kosovės (KOMKFOR).

 

3.5            Ombudspersoni nuk ka tė drejtė ligjore pėr tė vepruar nė lidhje me kontestet ndėrmjet administratės ndėrkombėtare dhe personelit tė tij.

 

 

Neni 4

Funksionet dhe kompetencat

 

4.1            Ombudspersoni mund tė pranojė ankesa, tė vėzhgojė, tė hetojė dhe tė ofrojė shėrbime tė mira, tė ndėrmarrė masa preventive, tė bėjė rekomandime dhe tė jepė kėshilla pėr ēėshtjet qė kanė tė bėjnė me punėn e tij apo saj.

 

4.2            Ombudspersoni mund t’i pėrkrahė pajtimet ndėrmjet grupeve etnike.

 

4.3       Pėrveē rasteve tė parapara me nenin 2 tė Rregullorės sė UNMIK-ut nr. 1999/24 tė datės 12 dhjetor mbi Ligjin e Kosovės nė Fuqi, Ombudspersoni mund tė ofrojė kėshilla dhe t’i bėjė rekomandime ēdo personi apo subjekti lidhur me harmonizimin e ligjeve dhe rregulloreve vendėse me standardet e njohura ndėrkombėtare.

 

4.4            Ombudspersoni ka autorizime pėr tė kryer hetime, qoftė si pėrgjigje ndaj ndonjė ankese tė bėrė sipas nenin 3.1 apo me vetiniciativė.

 

4.5            Ombudspersoni do tė t’i ndėrmerr tė gjitha masat e nevojshme pėr t’i shqyrtuar tė gjitha ankesat e bėra nė bazė tė nenit 3.1, duke pėrfshirė edhe intervenimin e drejtėpėrdrejtė te autoritet pėrkatėse, tė cilat duhet tė pėrgjigjen brenda njė afati tė arsyeshėm kohor.

 

4.6       Nė rastet kur Ombudspersoni gjatė kryerjes sė hetimeve vjen nė pėrfundim se realizimi i ndonjė vendimi administrativ mund tė shkaktojė dėm tė papėrmirėsueshėm tė tė drejtave tė ankuesit, ai apo ajo mund tė rekomandojė qė organet relevante ta suspendojnė vendimin nė fjalė.

 

4.7            Ombudspersoni ka tė drejtė dhe mundėsi t’i kontrollojė dosjet dhe dokumentet e Administratės sė Pėrkohshme Civile dhe tė ēdo institucioni qendror a lokal nė rast nevoje qė mund tė paraqitet dhe, nė pajtim me kėte Rregullore, mund tė kėrkojė nga cilido person qė tė bashkėpunojė me tė pėr t'i dhėnė informata, dokumente dhe dosje pėrkatėse. Pėrfaqėsuesi Special i Sekretarit tė Pėrgjithshėm megjithatė mund tė refuzojė lėshimin e ndonjė dokumenti apo dosje, me kusht qė t’ia ketė dhėnė Ombudspersonit arsyet me shkrim. Nė raste tė tilla tė refuzimit, Ombudspersoni mund tė nxjerrė pėrfundime nė mėnyrėn qė atij i duket mė e pėrshtatshme.

 

4.8            Ombudspersoni nė ēdo kohė mund tė hyjė dhe tė kontrollojė ēdo vend ku njerėzit janė privuar nga liria dhe mund tė marrė pjesė nė mbledhje apo seanca gjyqėsore qė kanė tė bėjnė me njerėzit e tillė. Ombudspersoni mund tė zhvillojė edhe takime private me njerėz tė tillė.

 

4.9 Ombudspersoni mund t’i bėjė rekomandime autoriteteve dhe zyrtarėve pėrkatės administrativė rreth masave tė pėrshtatshme qė duhet miratuar, pėrfshirė edhe masat e pėrkohshme nėse kjo ėshtė e nevojshme.

 

4.10 Pas pėrfundimit tė hetimeve, Ombudspersoni mund t’u rekomandojė autoriteteve kompetente qė tė ngrisin procedurė penale apo disiplinore kundėr ēdo personi.

 

4.11     Nėse autoritetet apo zyrtarėt pėrkatės administrativė pas rekomandimeve tė bėra nga Ombudspersoni nuk i ndėrmarrin me kohė masat e duhura apo nuk i ofrojnė arsyetim tė pranueshėm Ombudspersonit pse ėshtė vepruar nė atė mėnyrė, Ombudspersoni mund ta vė nė dijeni Pėrfaqėsuesin Special tė Sekretarit tė Pėrgjithshėm pėr kėtė ēėshtje dhe mund tė dalė me njė deklaratė publike lidhur me kėtė.

 

4.12            Ombudspersoni i publikon rekomandimet e tij apo saj, me pėrjashtim tė rasteve kur ai apo ajo konsideron se janė konfidenciale a sekrete dhe nė rastet kur ankuesi kėrkon shprehimisht qė identiteti i tij apo i saj dhe rrethanat e ankesės tė mos zbulohen.

 

4.13     Nuk mund tė ketė ankesė kundėr ēfarėdo veprimi apo vendimi tė Ombudspersonit.

 

 

Neni 5

Pėrbėrja e Institucionit tė Ombudspersonit

 

Institucioni i Ombudspersonit pėrbėhet nga Ombudspersoni, sė paku tre (3) zėvendės tė Ombudspersonit dhe nga njė personel profesinonalisht i aftė.

 

 

Neni 6

Ombudspersoni

 

6.1            Ombudspersoni duhet tė jetė personalitet i njohur ndėrkombėtar me karakter dhe integritet tė lartė moral dhe i paanshėm, qė ėshtė dėshmuar pėrkushtimi i tij pėr tė drejtat e njeriut dhe tė drejtat e pakicave dhe qė nuk ėshtė shtetas i Republikės Federative tė Jugosllavisė apo i ndonjė shteti tjetėr qė ka qenė pjesė e Jugosllavisė ose  i Shqipėrisė.

6.2            Ombudspersonin e cakton Pėrfaqėsuesi Special i Sekretarit tė Pėrgjithshėm nė afat prej 2 vitesh. Emėrimi mund tė pėrtėritet edhe pėr afate tjera dyvjeēare.

 

 

Neni 7

Zėvendėsit e Ombudspersonit

 

7.1       Me propozimin e Ombudspersonit dhe pas konsultimeve nė nivel lokal dhe ndėrkombėtar, Pėrfaqėsuesi Special i Sekretarit tė Pėrgjithshėm cakton sė paku njė zėvendėsombudsperson ndėrkombėtar dhe dy zėvendėsombudspersona lokalė, tė cilėt duhet tė jenė persona me karakter dhe integritet tė lartė e tė paanshėm, qė e kanė dėshmuar pėrkushtimin e tyre pėr tė drejtat e njeriut dhe tė drejtat e pakicave.

 

7.2            Ombudspersoni mund t’i ngarkojė zėvendėsombudspersonat me ēfarėdo detyra dhe kompetenca tė pėrcaktuara me nenin 4 tė kėsaj Rregulloreje, tė cilat ai apo ajo i konsideron tė arsyeshme.

 

 

Neni 8

Papėrshatshmėria dhe largimi nga funksioni

 

8.1       Postet e Ombudspersonit, zėvendėsomduspersonave dhe tė personelit tė insitutcionit tė Ombudspersonit janė tė papajtueshme me ēfarėdo aktiviteti politik, publik apo professional privat.

 

8.2            Pėrfaqėsuesi Special i Sekretarit tė Pėrgjithshėm mund ta largojė Omduspersonin dhe zėvendės(in)it e tij apo saj nga detyra kur konsideron se njė apo mė shumė nga arsyet e poshtėshėnuara janė vėrtetuar pėrkitazi me Omduspersonin dhe zėvendėsomudsperson(in)at si:

 

(a)    paaftėsia fizike apo mentale qė ndikon nė mundėsinė e tij apo saj pėr tė kryer funksionin e tij apo saj;

 

(b)   dėnimi i plotfuqishėm pėr vepėr penale tė dėnueshme me burgim;

 

(c)    dėshtimi nė kryerjen e funksioneve tė tij apo saj;

 

(d)   nėse vihet pėr shkak tė sjelljes sė tij personale apo diē tjetėr vihet nė pozitė, qė ėshtė nė kundėrshtim me ushtrimin e funsioneve tė tij apo saj.

 

8.3            Ombudspersoni mund tė kėrkojė qė Pėrfaqėsuesi Special i Sekretarit tė Pėrgjithshėm tė largojė njė apo me shumė zėvendėsa tė Ombudspersonit nga funksioni pėr shkak tė njė apo mė shumė arsyeve tė lartpėrmendura. Pėrfaqėsuesi Special i Sekretarit tė Pėrgjithshėm e ka fjalėn pėrfundimtare pėr largimin e tyre.

 

8.4       Nė rast se Ombudspersoni apo zėvendėsombudsperson(i)at largohen nga funksioni nė pėrputhje me nenin 8.2, apo pėr shkak tė vdekjes a dorėheqjes sė Ombudspersonit apo zėvendėsomdusperson(it)ave, Pėrfaqėsuesi Special i Sekretarit tė Pėrgjithshėm nė pajtim me kėtė Rregullore e cakton Ombudspersonin dhe zėvendėsomdusperson(in)ėt e ri sa mė shpejt qė tė jetė e mundur.

Neni 9

Personeli

 

Pėrsoneli i institucionit tė Ombudsperson pėrbėhet nga persona lokalė dhe ndėrkombėtarė qė kanė standarde tė larta tė aftėsisė, efikasitetit dhe integritetit.

 

 

Neni 10

Rregullat e procedurės

 

Pas konsultimeve me zėvendėsombudspersonat, Ombudspersoni i miraton rregullat e procedurės pėr institucionin e Ombudspersonit.

 

 

Neni 11

Fshehtėsia

 

Ombudspersoni duhet tė ruajė fshtėsinė e tė gjitha informatave sekrete qė i merr, duke i kushtuar kujdes tė veēantė sigurisė sė ankuesve dhe dėshmitarėve.

 

 

Neni 12

Bashkėpunimi

 

12.1     Tė gjithė personat dhe subjektet nėn juridiksionin e Ombudspersonit kanė obligim t’i ofrojnė Ombudspersonit ndihmė tė favorshme.

 

12.2            Ombudspersoni mund tė koordinojė dhe bashkėpunojė me ombudsmenėt tjerė ndėrkombėtarė dhe me institucionet tjera qė merren me mbrojtjen e tė drejtave tė njeriut.

 

 

Neni 13

Privilegjet dhe imunitetet

 

13.1            Ombudspersoni, zėvendėsombudsperson(i)at ndėrkombėtarė, zėvendėsomduspersonat lokalė dhe personeli lokal pranė institucionit tė Ombudspersonit gėzojnė imunitet ndaj arrestimeve apo ndjekjeve penale sa i pėrket fjalėve tė shqiptuara apo tė shkruara dhe veprave qė ata i kryejnė zyrtarisht. Kėtė imunitet vazhdojnė ta kenė edhe pasi t’u pushojė puna e tyre pranė institucionit tė Ombudspersonit. Ombudspersoni dhe zėvendėsombudspersonat e tij apo saj kanė gjithashtu edhe kompetenca tė tjera tė nevojshme pėr t'i kryer funksionet e tyre nė mėnyrė tė pavarur.

 

13.2            Ombudspersoni dhe zėvendėsombudsperson(i)at ndėrkombėtarė dhe personeli ndėrkombėtar pranė institucionit tė Ombudspersonit i gėzojnė privilegjet dhe imunitetet e zyrtarėve tė Kombeve tė Bashkuara, ashtu siē parashihet me nenin 5 tė Konventės mbi Privilegjet dhe Imunitetet e Kombeve tė Bashkuara. Zėvendėsombudspersonat lokalė dhe personeli lokal i punėsuar pranė institucionit tė Ombudspersonit gėzojnė imunitet sa i pėrket akteve zyrtare dhe pėrjashtimit nga tatimi dhe obligimet e shėrbimit kombėtar, siē parashihet me nenet 18 (a), (b) dhe (c) tė Konventės sė lartpėrmendur.


13.3     Me Konventėn e lartpėrmendur asgjė nė kėtė Rregullore nuk mund tė interpretohet si zvogėlim i privilegjeve dhe i imuniteteve tė parapara pėr UNMIK-un dhe zyrtarėt e UNMIK-ut.

 

 

Neni 14

Paprekshmėria dhe imuniteti i objekteve, komunikimeve, arkivave, dosjeve dhe dokumenteve

 

14.1     Lokalet e Ombudspersonit janė tė paprekshme. Autoritetet kompetente duhet tė ndėrmarrin tė gjitha masat e nevojshme pėr tė siguruar se Ombudspersoni nuk do tė shpronėsohet nga tė gjitha pjesėt apo njė pjesė e lokaleve tė tij a tė saj pa pėlqimin e tij apo saj. Arkivat, dosjet dhe dokumentat, komunikimet, pasuria, fondet dhe mjetet e Ombudspersonit, kudo dhe nga kushdo qė mbahen, janė tė paprekshme dhe imune nga bastisja, rekuizimi, konfiskimi, shpronėsimi apo nga ēfarėdo forme tjetėr e ndėrhyrjes qoftė me veprim ekzekutiv, administrativ, ligjor apo legjislativ.

 

14.2            Sekretari i Pėrgjithshėm i Kombeve tė Bashkuara ėshtė autoriteti i vetėm i cili mund  tė mos e merr parasysh tė drejtėn e paprekshmėrisė dhe imunitetin e pėrmendur mė lart.

 

 

Neni 15

Zyret dhe objektet e Ombudspersonit

 

15.1            Institucioni i Ombudspersonit e ka selinė nė Prishtinė dhe sipas nevojės do tė ketė edhe zyra rajonale.

 

15.2     Nė pėrputhje me nenin 18 tė kėsaj Rregulloreje, institucionit tė Ombudspersonit i sigurohen pajisjet dhe lokalet e nevojshme.

 

 

Neni 16

Gjuhėt zyrtare

 

Gjuhėt zyrtare tė institucionit tė Ombudspersonit janė gjuha angleze, shqipja dhe serbishtja.

 

 

Neni 17

Raportet

 

17.1             Ombudspersoni i parqet raport vjetor Pėrfaqėsuesit Special tė Sekretarit tė Pėrgjithshėm dhe rezultatet e tij apo tė saj bėhen bublike.

 

17.2            Gjithashtu njė raport special mund tė lėshohet kurdo qė Ombudspersoni e vlerėson tė arsyeshme.

 

 


Neni 18

Financimi

 

Pėr vitin 2000 institucioni i Ombudspersonit do financohet nga donatorėt ndėkombėtarė. Pėr vitet tjera fiskale qė pasojnė, Ombudspersoni mund tė kėrkojė mjete financiare nga donatorėt ndėrkombėtarė dhe nga Buxheti i Konsoliduar i Kosovės pėr funksionimin e institucionit.

 

 

Neni 19

Periudha e zbatimit

 

Institucioni i Ombudspersonit i ushtron haptas dhe i bėn publike funksionet e veta jo mė vonė se gjashtė (6) muaj pas emėrimit tė Ombudspersonit.

 

 

Neni 20

Vazhdimi i punės

 

Pėrgjegjėsia pėr vazhdimin e punės sė institucionit tė Ombudspersonit mund t’u lėhet autoriteteve tė zgjedhura tė Kosovės pasi tė themelohen ato.

 

 

Neni 21

Ligji nė fuqi

 

Kjo Rregullore zėvendėson ēdo dispozitė tė ligjit nė fuqi qė ka tė bėjė me themelimin apo punėn e institucionit tė Ombudspersonit e qė ėshtė nė kundėrshtim me tė.

 

 

Neni 22

Hyrja nė fuqi

 

Kjo Rregullore do tė hyjė nė fuqi me 30 qershor.

 

 

 

Bernard Kouchner,

Pėrfaqėsues Special i Sekretarit tė Pėrgjithshėm